POCZĄTKI

Był rok 1962, superbohaterami byli w większości dorośli, a nastolatków używano co najwyżej jako ich sidekicków. Wyraźnie brakowało bohatera, z którym młodzi ludzie mogliby w pełni się utożsamiać. Lukę tę zauważył i wykorzystał Stan Lee, wraz ze Stevem Ditko przedstawiając w 1962 roku na łamach Amazing Fantasy #15 nowego bohatera - Spider-Mana. Postać Petera Parkera, ciamajdowatej szkolnej ofermy, która pod wpływem ugryzienia radioaktywnego pająka zmieniła się w zwalczającego przestępczość zamaskowanego bohatera z miejsca podbiła serca czytelników. Zaowocowało to pojawieniem się w marcu 1963 roku regularnej serii pod tytułem The Amazing Spider-Man.

TASM szybko stał się najlepiej sprzedającym się tytułem Marvela, a sam bohater znakiem rozpoznawczym wydawnictwa. Zgodnie z założeniami Stana Lee, nastolatkowie zaczęli utożsamiać się z bohaterem i jego problemami. Warto wspomnieć, że Lee był nominalnym scenarzystą komiksu, lecz skupiał się głównie na pisaniu dialogów, a zarys historii często tworzony był przez rysownika, Steve'a Ditko. Współpraca obu panów w TASM trwała do 1966 r., gdy John Romita Sr. w numerze 39 zajął miejsce Ditko. Styl nowego rysownika ukształtował wizerunek bohatera na kolejne lata. Spider-Man Lee i Romity nie był już zakompleksionym licealistą, otworzył się na świat, a w jego życiu pojawiły się pierwsze prawdziwe miłości. Relacje Petera z bliskimi i przyjaciółmi stały się w tym okresie równie ważne dla autorów, co jego "superbohaterska" działalność.

LATA 70.

Wkrótce pojawiły się kolejne tytuły ze Spider-Manem w roli głównej. Rozpoczęty w 1972 r. Marvel Team-Up przedstawiał przygody Człowieka-Pająka wraz z innymi bohaterami uniwersum Marvela, a Peter Parker, The Spectacular Spider-Man (początek w 1976 r., później tytuł został skrócony do samego The Spectacular Spider-Man) skupiał się bardziej na uniwersyteckim życiu naszego bohatera. Tytuł ten początkowo był pisany przez Gerry'ego Conwaya i Archiego Goodwina, by w 1977 r. przejść na prawie siedem lat w ręce Billa Mantlo. Conway (wówczas dziewiętnastolatek) zastąpił też Stana Lee na stanowisku scenarzysty TASM. Romita z kolei został zastąpiony we flagowym tytule przez Gila Kane'a. Bez wątpienia najważniejszym wydarzeniem z tego okresu była śmierć dziewczyny Petera Parkera, Gwen Stacy. Przed Conwayem żaden z komiksowych twórców nie miał tyle odwagi, by zabić tak ważną postać, zatem TASM #121 był wydarzeniem bez mała epokowym. W 1975 r. Conway został zastąpiony w TASM przez Lena Weina, na stanowisku rysownika od 1973 do 1978 r. utrzymywał się zaś Ross Andru. Pod koniec lat 70. pióro flagowego tytułu przejął Marv Wolfman, który wprowadził kolejną niezwykle charakterystyczną postać - uroczą złodziejkę Black Cat.

LATA 80.

Po lekkim obniżeniu lotów przez TASM po odejściu Conwaya na początku lat 80., pojawił się Roger Stern, wcześniej piszący The Spectacular Spider-Man. Stern przywrócił pajęczym tytułom "błysk", którego zaczęło im w pewnym momencie brakować, a w TASM stworzył zgrany duet z Johnem Romitą Juniorem. W 1985 r. jednak obydwaj opuścili tytuł, przekazując go Tomowi DeFalco i Ronowi Frenzowi. W Spectacular tymczasem pojawił się nowy obiecujący scenarzysta, Peter David, który prowadził tę serię w latach 1985-88. Został jednak zwolniony, a tytuł przejął na dwa lata uznany już Gerry Conway. Pojawił się także nowy rysownik, Sal Buscema, który tworzył The Spectacular Spider-Man przez następne dziesięć lat. W 1985 w miejscu Marvel Team-Up pojawił się też nowy tytuł - Web of Spider-Man. Przez tę serię przewinęli się tacy twórcy, jak Peter David, Gerry Conway czy Howard Mackie. Spidey pojawił się również w crossoverze Secret Wars, który przyniósł mu nowy, symbiotyczny kostium. Lata 80. upłynęły pod znakiem walki z symbiotem i jego nową postacią, Venomem. Pojawili się także tacy przeciwnicy, jak Hobgoblin i Puma. Warto wspomnieć, że drugi czarny kostium (ten "normalny") był używany przez rysowników na przemian z klasycznym, niebiesko-czerwonym.

LATA 90.

Na początku lat 90. pojawił się kolejny miesięcznik z naszym bohaterem w roli głównej - Spider-Man (później przemianowany na Peter Parker: Spider-Man). Odpowiedzialnym za ten tytuł był Todd McFarlane, wcześniej z powodzeniem rysujący TASM. Nowa seria szybko okazała się komercyjnym sukcesem, wpisując się w ówczesny boom komiksowy. Sam McFarlane (wraz z innymi twórcami, niezadowolonymi z krzywdzących warunków kontraktu z Marvelem) w 1992 r. odszedł do własnego wydawnictwa - Image Comics. W "bezprzymiotnikowym" tytule zastąpił go Erik Larsen, który wcześniej był też jego następcą w TASM. Flagowy tytuł tymczasem był tworzony przez scenarzystów: Davida Michelinie i J. M. DeMatteisa oraz rysownika Marka Bagleya, którego run trwał od 1991 do 1996 r. Za DeMatteisa powstała historia "Clone Saga", która w ciągu dwóch lat przewijała się przez wszystkie pajęcze tytuły (wcześniej podobne rozwiązanie zastosowano m. in. przy "Kraven's Last Hunt" i "Maximum Carnage"). Wskutek wydarzeń z tej opowieści przez dwa miesiące pajęcze komiksy ukazywały się pod zmienionymi tytułami (The Amazing Scarlet Spider, The Spectacular Scarlet Spider, Web of Scarlet Spider i Scarlet Spider). Po powrocie do normalnego nazewnictwa zakończono też wydawanie Web of Spider-Man, rozpoczynając jednocześnie nową serię - The Sensational Spider-Man. Pod koniec 1998 r. pojawiła się też osadzona w alternatywnej przyszłości seria Spider-Girl, której bohaterką była córka Petera i MJ, May "Mayday" Parker.

RESTART I WEJŚCIE W XXI WIEK

W listopadzie 1998 r. kierownictwo Marvela postanowiło zrestartować pajęcze komiksy. Nową numerację zyskał Amazing i Peter Parker: Spider-Man (od tej pory oficjalnie tak nazywany; wcześniej bezprzymiotnikowy komiks miał Peter Parker jedynie na okładce), zakończono wydawanie Spectacular i Sensational. TASM, po restarcie początkowo pisany przez Howarda Mackiego, został później przejęty przez scenarzystę J. Michaela Straczynskiego, którego run skończy się dopiero w tym roku. Rysunki tworzyli John Byrne, John Romita Jr., a w 2004 r. do Straczynskiego dołączył rysownik Mike Deodato Jr., pozostając na pokładzie flagowego tytułu przez 2 lata. Po 58 miesiącach, przy okazji w sumie 500 numeru TASM przywrócono oryginalną numerację tytułu, wliczając do niej 58 numerów "porestartowych". Z kolei Peter Parker: Spider-Man w 2003 r. ustąpił miejsca nowej serii - The Spectacular Spider-Man (dla odróżnienia od poprzedniego komiksu o tym samym tytule określano go jako vol. 2), tworzonej przez Paula Jenkinsa i Humberto Ramosa. Pojawiła się też licząca 18 numerów seria Venom, z przeciwnikiem Spider-Mana w roli głównej. W 2004 r. Spider-Man zyskał tytuł w imprincie Marvel Knights, teoretycznie przeznaczony dla trochę dojrzalszych czytelników. Początkowo miał go pisać Kevin Smith, ostatecznie jednak scenarzystą został Mark Millar. Trzeba także wspomnieć o zapoczątkowanej w tym samym roku serii The Pulse, opowiadającej o redakcji "superbohaterskiego" dodatku Daily Bugle.

2005 r. przyniósł dołączenie Spider-Mana do Avengers, ale też zamknięcie Spectacular vol. 2. Nasz bohater zyskał też własną miniserię podczas dużego crossovera House of M. Jednak już pod koniec tego roku pojawiła się kolejna seria. Powstanie pisanego przez Petera Davida Friendly Neighborhood Spider-Man było ściśle związane z crossoverem "The Other: Evolve or Die", który na cztery miesiące zajął wszystkie trzy wówczas wydawane pajęcze tytuły. Po zakończeniu tego wydarzenia podjęto też decyzję o usunięciu Spider-Mana z imprintu Marvel Knights, co zaowocowało zmianą tego tytułu na The Sensational Spider-Man vol. 2., z zachowaniem numeracji z MKSM. Kolejne miesiące przyniosły zdemaskowanie naszego bohatera podczas Civil War, co wywołało dość mieszane uczucia jego fanów.

Aktualnie Spider-Man wciąż regularnie pojawia się w New Avengers Briana Michaela Bendisa, wydawane są także trzy serie z solowymi przygodami naszego bohatera. Sytuacja ta ma ulec zmianie pod koniec 2007 r., kiedy to przestaną ukazywać się Friendly Neighborhood Spider-Man i The Sensational Spider-Man vol. 2, a The Amazing Spider-Man będzie pojawiał się trzy razy w miesiącu. Odejdzie z niego jednak dotychczasowy scenarzysta, J. Michael Straczynski.

SPIDER-MAN NA DUŻYM EKRANIE

30 kwietnia 2002 r. (w Polsce 21 czerwca) miała miejsce premiera długo wyczekiwanej kinowej adaptacji przygód Spider-Mana. Film wyreżyserował Sam Raimi, a główną rolę zagrał znany do tej pory raczej z kina mniej mainstreamowego Tobey Maguire. W rolę Mary Jane wcieliła się Kirsten Dunst, a głównego przeciwnika, którym był Green Goblin, zagrał Willem Defoe. Film stał się olbrzymim sukcesem kasowym, w samych Stanach tylko w ciągu pierwszego weekendu zarabiając 114.844.116 $. Otrzymał też dwie nominacje do Oscara (w kategoriach Najlepszy dźwięk i Najlepsze efekty specjalne), zebrał też mnóstwo innych nagród i nominacji.

Jako, że nie zarzyna się kury ze złotymi jajami, już 30 czerwca 2004 r. (u nas 20 sierpnia) odbyła się premiera drugiej części kinowej wersji Spider-Mana. Główne role dalej grali Maguire i Dunst, a przeciwnikiem bohatera był tym razem Doctor Octopus, grany przez Alfreda Molinę. Film kasowo przebił swojego poprzednika (weekend otwarcia: 115.817.364 $ tylko w USA). Tym razem udało się też zgarnąć statuetkę będącą marzeniem każdego filmowca - Oscar powędrował do twórców efektów specjalnych Spider-Mana 2. Oczywiście były też inne nagrody.

Niedawno, 16 kwietnia 2007 r. (w Polsce 4 maja) miała miejsce premiera trzeciego filmu o przygodach naszego bohatera. Oprócz Maguire i Dunst pojawili się w nim również Topher Grace, grający Eddiego Brocka, Thomas Hayden Church, który wcielił się w Sandmana oraz znany także z poprzednich części James Franco w roli Harry'ego Osborna - nowego Goblina. W filmie pojawia się czarny symbiotyczny kostium Spider-Mana, przeciwnikami są też wyżej wymienieni złoczyńcy. Spider-Man 3 okazał się jeszcze większym sukcesem, niż jego poprzednicy - w ciągu pierwszego weekendu w samych USA zarobił 151.116.516 $. Jest też poważnym kandydatem do wielu nagród filmowych.

SPIDER-MAN NA MAŁYM EKRANIE

Telewizja szybko upomniała się o tak popularnego bohatera, jakim był Spider-Man. Pierwsza kreskówka z Peterem Parkerem w roli głównej pojawiła się już w 1967 r. Widzowie telewizji ABC mogli ją podziwiać do 1970 r., a od 1968 r. za animację odpowiadał legendarny Ralph Bakshi.

Później postać Spider-Mana pojawiała się również w programie edukacyjnym The Electric Company, lecz na kolejny samodzielny tytuł przyszło fanom poczekać do 1976 r. Wtedy telewizja CBS zaczęła emitować serial pod tytułem The Amazing Spider-Man. Brali w nim udział żywi aktorzy, jednak ze względu na niski budżet i duże uproszczenia produkcja znacznie odbiegała od oryginału, odżegnywał się od niej sam Stan Lee. Serial był emitowany przez trzy lata, w międzyczasie pokazano też trzy pełnometrażowe filmy telewizyjne oparte na nim. W trakcie video boomu w Polsce przy odrobinie szczęścia można było (można dalej?) natknąć się na te dziełka w naszych wypożyczalniach.

Serialu ze Spider-Manem w roli głównej pozazdrościli Amerykanom Japończycy, znający naszego bohatera z mangowej wersji jego przygód z 1970 r. Z oryginalnego Człowieka-Pająka pozostał tu właściwie tylko kostium, cała fabuła została praktycznie stworzona na nowo.

Rok 1981 przyniósł dwie kolejne animowane produkcje. Pierwsza, zatytułowana po prostu Spider-Man, była częściowo oparta na kreskówce z lat 60. Drugim serialem był Spider-Man and His Amazing Friends, opowiadający o przygodach Spideya, Icemana i Firestar (która powstała specjalnie na potrzeby Amazing Friends, gdyż Human Torch był zajęty). Wielu z obecnych fanów Spider-Mana pamięta tę kreskówkę z czasów młodości, gdy w naszym kraju królowały magiczne talerze umożliwiające satelitarny odbiór zagranicznych kanałów telewizyjnych (chociażby dla piszącego ten tekst Amazing Friends było prawdopodobnie pierwszym spotkaniem z uniwersum Marvela).

W 1994 r. w Fox Network pojawił się znany również z polskiej telewizji Spider-Man: The Animated Series (tak, to ten, co wieeeeki temu leciał w TVP2 o 15:00). Była to najdłużej trwająca pajęcza kreskówka, zawierająca się w 65 odcinkach podzielonych na pięć sezonów. Kolejnym podejściem Foxa był serial animowany Spider-Man Unlimited, który miał być swego rodzaju kontynuacją Spider-Man: TAS. Opowiadał on o przygodach naszego bohatera na stworzonej przez High Evolutionary'ego Counter-Earth. Spider-Man Unlimited przestał być emitowany po jednym sezonie, gdyż nie wytrzymał konkurencji z pokemonami.

W 2003 r., na fali popularności pierwszego kinowego Spider-Mana, powstał Spider-Man: The New Animated Series. Emitowało go MTV, głosy podkładały podupadłe telewizyjne gwiazdki, animacja była stworzona komputerowo, a sama fabuła próbowała ciągnąć wątki z filmu kinowego. Wystarczyło tego wszystkiego na 13 odcinków, po czym serial został zdjęty z anteny. Obecnie można go obejrzeć za free o tu.

Na 2008 r. zapowiadana jest kreskówka pod tytułem The Spectacular Spider-Man. Tym razem, podstawą dla scenariusza mają być komiksy z serii Ultimate Spider-Man.

Jaro

  • Dodaj do:
  • wykop.pl